Artikel 22ter van de Belgische Grondwet bepaalt het volgende:
“Iedere persoon met een handicap heeft recht op volledige inclusie in de samenleving, met inbegrip van het recht op redelijke aanpassingen.”
In het tweede deel wordt toegevoegd:
“De wet, het decreet of de in artikel 134 bedoelde regel waarborgen de bescherming van dat recht.”
Hoewel de Grondwet dit recht toekent, blijft de praktijk vaak achter. Het is niet voldoende dat dit recht bestaat op papier; het moet ook actief beleefd kunnen worden. Rolstoelgebruikers ervaren helaas een andere realiteit: geen toiletten, geen toegang, …
De grondwettelijke bepalingen moeten worden omgezet in concrete maatregelen. Deze verantwoordelijkheid ligt niet alleen bij de federale wetgever, maar ook bij de regionale en lokale overheden.
Elke wetgever, ook op lokaal niveau, heeft de plicht binnen zijn bevoegdheid actie te ondernemen om de toepassing van artikel 22ter te waarborgen. Voor de gewesten betekent dit bijvoorbeeld dat ze dit via een ordonnantie zouden kunnen regelen, voor de gemeenten via lokale verordeningen of reglementen.
Toepassing van artikel 22ter in de praktijk
Artikel 22ter benadrukt het recht van personen met een handicap op volledige deelname aan het maatschappelijke leven. Idealiter zouden overheidsinstellingen, bedrijven en publieke ruimtes, zoals handelszaken en horecazaken, uit eigen initiatief maatregelen treffen om deze inclusie te bevorderen.
Hoewel iedereen geacht wordt de Belgische Grondwet te kennen en toe te passen, is dit niet zo. Ook lokale overheden laten het na de verantwoordelijkheid op zich nemen om de rechten en vrijheden van personen met een handicap te waarborgen.
Een dringende noodzaak tot verandering
Een eenvoudige oplossing zoals een oprijplaat, die slechts enkele honderden euro’s kost, kan voor rolstoelgebruikers een enorm verschil maken.
Een oprijplaat is een perfect voorbeeld van een “redelijke aanpassing”.
De vraag blijft: waarom laten lokale overheden het na om eenvoudige maatregelen te nemen ? Organisaties zoals Kinumai pleiten voor aangepaste wet- en regelgeving op alle niveaus. Met een minimale investering kunnen duizenden handelszaken toegankelijk worden gemaakt.
Dit vraagt niet eens om meer publieke middelen. Enkel wat politieke wil.
Waarop wachten jullie, dames en heren politici?